Cleft Sentences در آیلتس: راهنمای کامل برای نمره +7 گرامر
آیا جملات شما در رایتینگ آیلتس ساده و تکراری به نظر میرسند و در انتقال تاکید و قدرت کلام ناتوان هستید؟ بسیاری از زبانآموزان با این چالش مواجهاند و نمره بخش Grammatical Range and Accuracy را از دست میدهند. در این راهنمای جامع، قصد داریم به شما نشان دهیم که چگونه با استفاده هوشمندانه از Cleft Sentences (جملات تاکیدی)، میتوانید ساختار نوشتار خود را متحول کرده و به سادگی نمره گرامر خود را افزایش دهید. این مقاله یک درسنامه کامل برای تسلط بر این تکنیک قدرتمند است.
با این ۵ قدم، ساختارهای تاکیدی را یاد بگیرید و نمره خود را به +7 برسانید
مقدمهای بر جهان شگفتانگیز Cleft Sentences
بسیار خب، بیایید یک راست برویم سر اصل مطلب. Cleft Sentences یا «جملات تاکیدی» چه هستند؟ به زبان ساده، یک جمله را تصور کنید که آن را هوشمندانه به دو بخش تقسیم میکنیم تا روی یک قسمت خاص از آن نورافشانی کنیم. کلمه “Cleft” در انگلیسی یعنی “شکاف” یا “ترک” و دقیقا همین کار را با جمله میکند؛ آن را میشکافد تا یک عنصر را برجسته کند. هدف اصلی؟ ایجاد تمرکز و انتقال پیام با قدرت بیشتر. تجربه من در تدریس آیلتس نشان داده که داوطلبان اغلب روی «چه گفتن» تمرکز میکنند، اما «چگونه گفتن» همان چیزی است که نمرهها را از هم متمایز میکند.
چرا ممتحن آیلتس عاشق این ساختار گرامری است؟
اینجا نقطهای است که اکثر داوطلبان آن را نادیده میگیرند. در معیارهای نمرهدهی رایتینگ آیلتس، بندی به نام Grammatical Range and Accuracy وجود دارد. برای گرفتن نمره ۷ و بالاتر، شما باید به ممتحن نشان دهید که از دایره گرامرهای ساده فراتر رفتهاید و بر ساختارهای پیچیده (Complex Structures) تسلط دارید.
- استفاده از Cleft Sentences به طور مستقیم به ممتحن سیگنال میدهد که شما این توانایی را دارید.
- این جملات نشان میدهند که شما آگاهانه ساختار جملات خود را برای ایجاد تاثیرگذاری بیشتر انتخاب میکنید.
- این دقیقا مصداق بارز “Grammatical Range” است که در راهنمای نمرهدهی آیلتس به آن اشاره شده.
مراقب این دام آموزشی باشید: صرفا دانستن این گرامر کافی نیست، بلکه باید به شکلی طبیعی و در جای درست از آن استفاده کنید.
مقایسه جادویی: قبل و بعد از Cleft Sentence
بیایید با هم تفاوت را در عمل ببینیم. به این جدول نگاه کنید و ببینید چطور تاکید جمله با استفاده از ساختارهای It-Cleft و Wh-Cleft تغییر میکند. این مقایسه به شما کمک میکند قدرت این ابزار را درک کنید.
| جمله ساده (Simple Sentence) | جمله با It-Cleft (تاکید بر فاعل/مفعول) | جمله با Wh-Cleft (تاکید بر عمل/مفهوم) |
|---|---|---|
| Technology has dramatically changed our lives. | It is technology that has dramatically changed our lives. | What has dramatically changed our lives is technology. |
| The government should prioritize environmental protection. | It is environmental protection that the government should prioritize. | What the government should prioritize is environmental protection. |
💡 نکته طلایی آزمون (Exam Tip)
یکی از بهترین استراتژیها برای به رخ کشیدن توانایی گرامریتان، استفاده از یک Cleft Sentence در پاراگراف مقدمه (Introduction) یا نتیجهگیری (Conclusion) رایتینگ تسک ۲ است. این کار در همان ابتدا یا در انتهای متن، تاثیر بسیار مثبتی روی ممتحن میگذارد و نشان میدهد که شما با اعتماد به نفس از گرامر پیشرفته استفاده میکنید.
حال که با اهمیت و قدرت Cleft Sentences آشنا شدیم و دیدیم که چطور میتوانند به سادگی سطح نوشته ما را بالا ببرند، بیایید در فصل بعد فرمول دقیق ساخت آنها را با جزئیات کامل یاد بگیریم.
شروع کار: از تئوری تا عمل
در فصل قبل دیدیم که Cleft Sentences یا جملات تاکیدی چطور میتوانند مثل یک ابزار جادویی، به نوشته شما در آزمون آیلتس عمق و پیچیدگی اضافه کنند. اما حرف زدن کافیست! تجربه من در کلاسها نشان داده که تا وقتی خودتان دست به کار نشوید و فرمول ساخت این جملات را یاد نگیرید، همه چیز در حد تئوری باقی میماند. پس بیایید با هم، قدم به قدم، به قلب موضوع یعنی فرمول ساخت جملات Cleft برویم.
۱. ساختار It-Cleft: وقتی میخواهید روی یک «چیز» یا «کس» تاکید کنید
این ساختار، سادهترین و رایجترین نوع Cleft است. هر وقت خواستید توجه خواننده را مستقیماً به فاعل، مفعول، یا حتی یک عبارت زمانی و مکانی جلب کنید، این فرمول بهترین دوست شماست.
فرمول اصلی: It + is/was + [بخش مورد تاکید] + that/who + [بقیه جمله]
بیایید چند مثال را با هم در جدول زیر بررسی کنیم تا مقایسه برایتان شفاف باشد. مقایسه جمله ساده با نسخه Cleft آن، قدرت این ساختار را به خوبی نشان میدهد.
| نوع تاکید | جمله ساده (Simple Sentence) | جمله تاکیدی (It-Cleft) |
|---|---|---|
| تاکید بر فاعل (Subject) | The government implemented the new policy. | It was the government that implemented the new policy. |
| تاکید بر مفعول (Object) | I admire her dedication most. | It is her dedication that I admire most. |
| تاکید بر زمان (Time) | She submitted her report yesterday. | It was yesterday that she submitted her report. |
۲. ساختار Wh-Cleft: برای تاکید بر «عمل» یا «ایده»
گاهی اوقات، تاکید ما روی یک شخص یا شیء نیست، بلکه روی کل یک فرایند، عمل یا ایده است. در اینجاست که ساختار Wh-Cleft (که به آن Pseudo-Cleft هم میگویند) به کمک ما میآید. این ساختار کمی شاعرانهتر و پیشرفتهتر به نظر میرسد.
فرمول اصلی: What + [فاعل] + [فعل] + is/was + [بخش مورد تاکید]

نکتهای که اکثر داوطلبان نادیده میگیرند این است که بخش مورد تاکید در اینجا معمولا یک عبارت اسمی (Noun Phrase) یا یک مصدر با to است.
- مثال ۱ (تاکید بر ایده):
- جمله ساده: We need effective solutions for climate change.
- جمله تاکیدی: What we need are effective solutions for climate change.
- مثال ۲ (تاکید بر عمل):
- جمله ساده: He proposed a new strategy.
- جمله تاکیدی: What he proposed was a new strategy.
مراقب این دام آموزشی باشید: تطابق فعل (Subject-Verb Agreement)
یک اشتباه رایج در ساختار Wh-Cleft، عدم تطابق فعل (is/are یا was/were) با فاعل واقعی جمله است. یادتان باشد: فعل be در این ساختار باید با بخش مورد تاکید (قسمت بعد از آن) مطابقت داشته باشد، نه با فاعل بخش اول!
- نادرست:
What I need is more books. - درست: What I need are more books. (چون books جمع است)
دانستن فرمول کافی نیست. در فصل بعد، کاربرد این جملات را در یک نمونه رایتینگ واقعی با نمره ۸ خواهیم دید.
از تئوری تا عمل: کالبدشکافی یک نمونه رایتینگ تسک ۲ واقعی
در فصل قبل، با فرمول و ساختار جملات Cleft آشنا شدیم. اما تجربه من در کلاسهای آیلتس نشان داده که دیدن تئوری یک چیز است و به کار بردن آن در میدان نبرد رایتینگ، چیزی کاملاً متفاوت. بسیاری از داوطلبان فرمول را میدانند، اما نمیدانند کِی و چرا باید از آن استفاده کنند.
این فصل، قلب تپنده آموزش ماست. بیایید با هم یک پاراگراف از یک نمونه رایتینگ تسک ۲ با نمره تخمینی ۸.۰ را کالبدشکافی کنیم و ببینیم چطور یک نویسنده هوشمند، از Cleft Sentences برای میخکوب کردن ممتحن استفاده میکند.
نمونه پاراگراف با موضوع “تکنولوژی و ارتباطات”
While modern technology has undeniably connected the world, its impact on genuine social interaction is debatable. Many factors contribute to this growing sense of isolation, but it is the pervasive and often addictive nature of social media that has arguably had the most profound effect on interpersonal skills. Consequently, individuals may find themselves less capable of navigating real-world conversations. What is required now, more than ever, is a conscious societal effort to prioritize authentic, face-to-face connections over digital ones.
تحلیل استراتژیک جملات Cleft: چرا این پاراگراف نمره بالایی میگیرد؟
بیایید دو جمله کلیدی بالا را زیر ذرهبین ببریم. هدف فقط دیدن گرامر نیست، بلکه درک «تفکر استراتژیک» پشت آن است. این همان چیزی است که یک نمره معمولی را به نمرهای عالی تبدیل میکند.
۱. تحلیل جمله اول (It-Cleft)
- چرا نویسنده از این ساختار استفاده کرد؟
نویسنده میتوانست دلایل زیادی برای انزوای اجتماعی بیاورد (مثل کار زیاد، تغییر سبک زندگی و…). اما با استفاده از It-Cleft، مثل یک جراح ماهر، انگشت خود را دقیقاً روی یک عامل میگذارد: «ماهیت فراگیر و اعتیادآور شبکههای اجتماعی». او با این کار به ممتحن میگوید که من دلایل مختلف را میشناسم، اما این یکی، دلیل اصلی است. این نشاندهنده قدرت تحلیل است. - چه تاثیری بر ممتحن دارد؟
این ساختار به ممتحن نشان میدهد که نویسنده یک دیدگاه قوی و قاطع دارد. جمله از حالت یک گزاره ساده به یک «ادعای تحلیلی» تبدیل میشود و وزن و اعتبار پاراگراف را به شدت بالا میبرد.
۲. تحلیل جمله دوم (Wh-Cleft)
- چرا نویسنده از این ساختار استفاده کرد؟
پس از بیان مشکل اصلی، نویسنده میخواهد یک «راه حل» یا «اقدام ضروری» را معرفی کند. استفاده از Wh-Cleft، تمام توجه خواننده را به این راه حل جلب میکند. عبارت “What is required now” مثل یک تابلو نئون چشمکزن عمل میکند که میگوید: «به این قسمت توجه کن! این راه حل من است.» - چه تاثیری بر ممتحن دارد؟
این ساختار نشاندهنده تسلط نویسنده بر گرامر پیشرفته و توانایی او در ایجاد انسجام متنی است. جمله به زیبایی از بیان مشکل به سمت ارائه راهکار حرکت میکند و پاراگراف را به یک جمعبندی منطقی و قدرتمند میرساند.
برای درک بهتر تفاوت، بیایید این ساختارها را با جملات ساده جایگزین مقایسه کنیم. مراقب این دام آموزشی باشید که فکر کنید جمله ساده «غلط» است؛ نه، فقط «ضعیفتر» است.
| ساختار Cleft (قوی و متمرکز) | جمله ساده جایگزین (ضعیفتر) | تفاوت کلیدی در تاثیرگذاری |
|---|---|---|
| It is the pervasive nature of social media that… | The pervasive nature of social media has… | جمله اول عامل اصلی را برجسته میکند، اما دومی فقط یک واقعیت را بیان میکند. |
| What is required now is a conscious effort… | A conscious effort is required now… | جمله اول بر راه حل تاکید میکند و آن را در کانون توجه قرار میدهد. |
همانطور که دیدید، جملات Cleft ابزاری برای خودنمایی گرامری نیستند، بلکه ابزاری قدرتمند برای هدایت فکر خواننده و ساختن یک استدلال قوی هستند.
با دیدن نمونه موفق، حالا وقت آن است که با رایجترین اشتباهات آشنا شویم تا از آنها دوری کنیم.
در فصل قبل که نمونه رایتینگ نمره ۸ را با هم تحلیل کردیم، دیدید که چطور یک ساختار پیشرفته مثل Cleft Sentence میتواند به شکل هوشمندانهای، مهمترین ایده شما را برجسته کند. اما تجربه من در کلاسهای آیلتس یک حقیقت تلخ را نشان داده: گرامر پیشرفته یک شمشیر دولبه است! استفاده نادرست از آن نه تنها نمرهای اضافه نمیکند، بلکه میتواند به دلیل ایجاد خطا و مصنوعی کردن متن، نمره شما را کاهش دهد. برای همین، قبل از اینکه به سراغ تمرینهای پیشرفته برویم، باید با هم چند دام رایج را بشناسیم. بیایید نگاهی به ۳ اشتباه رایج در استفاده از Cleft Sentences بیندازیم که بارها و بارها دیدهام داوطلبان مرتکب میشوند.
اشتباه شماره ۱: استفاده بیش از حد و نابجا (Overuse)
نکتهای که اکثر داوطلبان نادیده میگیرند این است که قدرت Cleft Sentences در کمیاب بودن آنهاست. وقتی شما یک الماس را در میان انبوهی از سنگهای معمولی قرار میدهید، درخشش آن چشمگیر است. اما اگر کل جعبه پر از الماس باشد، هیچکدام خاص به نظر نمیرسند. استفاده از ۲ یا حداکثر ۳ جمله Cleft در کل رایتینگ تسک ۲ کافی است. بیشتر از این، متن شما را سنگین، غیرطبیعی و حتی متظاهرانه جلوه میدهد. به این پاراگراف نگاه کنید:

It is the government that should solve traffic congestion. What people need is better public transport. The reason why cities are so crowded is the lack of proper infrastructure. It is only through new policies that this problem can be addressed.
میبینید؟ هر جمله یک ساختار تاکیدی دارد و این باعث شده پاراگراف نفسگیر و مصنوعی به نظر برسد و هیچ ایدهای بر دیگری برتری نداشته باشد.
چگونه از آن اجتناب کنیم؟
- قبل از شروع به نوشتن، از خود بپرسید: «مهمترین و اصلیترین ایدهی من در این پاراگراف چیست؟» فقط و فقط همان ایده را با Cleft Sentence برجسته کنید.
اشتباه شماره ۲: خطاهای ساختاری و گرامری
این بخش، یکی از بزرگترین تلهها برای زبانآموزان است. یک اشتباه کوچک گرامری در یک ساختار پیچیده، بیشتر از یک خطای ساده به چشم ممتحن میآید. مراقب این دامهای آموزشی کلاسیک باشید:
| نوع خطا | مثال نادرست ❌ | شکل صحیح ✅ |
|---|---|---|
| فراموش کردن فعل to be | What modern society needs more laws. | What modern society needs is more laws. |
| عدم تطابق زمان فعل | It was the internet that transforms our lives. | It was the internet that transformed our lives. |
| استفاده اشتباه از who/that | It was my parents that taught me to be honest. | It was my parents who taught me to be honest. |
چگونه از آن اجتناب کنیم؟
- یک چکلیست ذهنی داشته باشید: همیشه بعد از نوشتن یک Cleft Sentence، این سه مورد را چک کنید: ۱. آیا فعل `is/was/are/were` وجود دارد؟ ۲. آیا زمان فعل اصلی با قسمت اول جمله همخوانی دارد؟ ۳. آیا برای اشخاص از `who` استفاده کردهام؟
اشتباه شماره ۳: تاکید بر اطلاعات بیاهمیت
فرض کنید میخواهید در مورد اثرات مخرب فستفود بنویسید. هدف شما این است که روی «مشکلات سلامتی» تاکید کنید. حالا این جمله را ببینید:
While fast food leads to serious health issues, it is the convenience of these meals that makes them popular.
این جمله از نظر گرامری کاملاً درست است، اما از نظر استراتژیک یک فاجعه است! شما در حال نوشتن مقالهای علیه فستفود هستید، اما با یک ساختار قدرتمند، روی نکته مثبت آن (راحتی) تاکید کردهاید! این کار استدلال شما را ضعیف میکند.
چگونه از آن اجتناب کنیم؟
- همیشه Cleft Sentence را برای تقویت ایده اصلی و خط استدلال خود به کار ببرید، نه برای بیان یک نکته حاشیهای یا متناقض. از خود بپرسید: «آیا این اطلاعات، قلب تپنده بحث من است؟»
فوقالعاده بود! حالا که با اشتباهات رایج آشنا شدید و یاد گرفتید چطور از این دامها فرار کنید، کاملاً آمادهاید تا به سطح بالاتری برویم. بیایید با چند تمرین عملی در فصل بعد، مهارت خود را به سطح تسلط برسانیم.
از تئوری تا تسلط: وقت تمرین است!
در فصل قبل، با هم سه اشتباه رایج در استفاده از Cleft Sentences را بررسی کردیم و یاد گرفتیم چطور از این دامهای آموزشی دوری کنیم. حالا که پایه و اساس کار محکم شده، وقت آن است که یک قدم جلوتر برویم و با تمرینهای عملی Cleft Sentences، این ساختار قدرتمند را به بخشی جدانشدنی از جعبهابزار گرامری خود تبدیل کنیم.
تجربه من در کلاسها نشان داده که بدون تمرین هدفمند، حتی بهترین ساختارهای گرامری هم در روز آزمون فراموش میشوند. پس بیایید آستینها را بالا بزنیم!
نگاهی به ساختارهای پیشرفتهتر (اختیاری)
برای داوطلبانی که به دنبال نمره ۸ یا ۹ در گرامر هستند، دنیای Cleft Sentences کمی وسیعتر است. لازم نیست روی اینها وسواس به خرج دهید، اما آشنایی با آنها دید شما را بازتر میکند. این ساختارها نیز برای تاکید به کار میروند:
| نوع ساختار | کاربرد اصلی | مثال کاربردی |
|---|---|---|
| Reverse Wh-Cleft | تاکید روی نتیجه یا هدف یک عمل | A high score in IELTS is what most candidates dream of. |
| All-Cleft | تاکید روی اینکه «فقط و فقط همین یک چیز» مورد نیاز است | All I need is two more points to get a band 7. |
مراقب باشید، استفاده بیش از حد از این ساختارهای خاص میتواند متن شما را غیرطبیعی کند. فعلاً تمرکز اصلی ما روی همان دو ساختار کلیدی It-Cleft و Wh-Cleft است.
تمرین Cleft Sentences: جملات ساده را به جملات حرفهای تبدیل کنید
بیایید با هم تمرین کنیم. ۵ جمله زیر را که همگی از موضوعات رایج رایتینگ آیلتس هستند، با استفاده از ساختار خواستهشده بازنویسی کنید. سعی کنید ابتدا خودتان پاسخ دهید و سپس به سراغ پاسخنامه بروید.
- Governments’ policies have the greatest impact on environmental protection. (بازنویسی با Wh-Cleft)
- The internet has fundamentally changed how we communicate. (بازنویسی با It-Cleft)
- Students need more practical skills to succeed in the modern workplace. (بازنویسی با Wh-Cleft)
- A balanced diet is crucial for maintaining physical health. (بازنویسی با It-Cleft)
- Young people often drive social and cultural change. (بازنویسی با It-Cleft)
پاسخنامه تمرینها
عملکرد خودتان را بسنجید. پاسخهای زیر نمونههای صحیح هستند، اما به یاد داشته باشید که گاهی میتوان یک جمله را به چند شکل درست بازنویسی کرد.
- پاسخ ۱: What has the greatest impact on environmental protection is governments’ policies.
- پاسخ ۲: It is the internet that has fundamentally changed how we communicate.
- پاسخ ۳: What students need to succeed in the modern workplace is more practical skills.
- پاسخ ۴: It is for maintaining physical health that a balanced diet is crucial.
- پاسخ ۵: It is young people who often drive social and cultural change.
نکتهای که اکثر داوطلبان نادیده میگیرند این است که هدف فقط بازنویسی نیست؛ بلکه درک این است که چگونه با این تغییر ساختار، توجه ممتحن را دقیقاً به همان نکتهای که میخواهید جلب میکنید. این یعنی کنترل کامل بر روی متن.
حالا که با تئوری، اشتباهات رایج و تمرینهای عملی Cleft Sentences آشنا شدید، در بخش نهایی جمعبندی خواهیم کرد که چگونه از این ساختار به شکلی استراتژیک برای کسب نمره بالاتر در رایتینگ آیلتس استفاده کنید.
پیج اینستاگرام ما : cafeielts.ir
در این راهنما، با قدرت جملات Cleft در آیلتس آشنا شدیم و یاد گرفتیم چگونه با استفاده از فرمولهای ساده، نوشته خود را از یک متن معمولی به یک استدلال قدرتمند و تاثیرگذار تبدیل کنیم. به یاد داشته باشید که کلید موفقیت، استفاده هوشمندانه و بهجا از این ساختارهاست، نه تکرار بیرویه آنها. حالا نوبت شماست که این تکنیکها را در تمرینات رایتینگ خود به کار بگیرید و تاثیر شگفتانگیز آن را بر نمره خود مشاهده کنید.


دیدگاهتان را بنویسید